Praktijk Nuver

Praktijk voor psychosociale hulpverlening

Verlies van gezondheid heeft een belangrijke plaats in mijn leven en werk.

Sinds een jaar of 10 weet ik dat ik een ernstige nierziekte heb die gevolgen heeft voor mijn leven nu maar vooral voor mijn toekomstperspectief. Daarbij komen verdriet en zorgen over de erfelijkheid. Over de psychologische aspecten van verlies van gezondheid gaat mijn blog. Ik schrijf soms over mijn eigen ervaringen en soms over anderen en hun ervaringen. 

Mijn gedrevenheid zit erin dat de rouw over verlies van gezondheid universeel is en niet afhangt van welke ernstige ziekte of aandoening je hebt. Hoe kunnen we elkaar vinden, elkaar versterken en verder helpen. Ik wil daar graag aan bijdragen!

Onder mijn blog vind je interessante artikelen en boeken over verlies van gezondheid.

 

03.12.2019

In tijden van verlies en rouw? Doe als een kind!

In de literatuur met betrekking tot rouw en verlies neemt het ‘duale procesmodel’ een belangrijke plaats in. Het is wat jonge kinderen van nature heel goed kunnen. Ze zijn verdrietig over een verlies maar spelen daarna ook weer een uurtje in hun fantasiewereld. Soms komt het verlies terug in het spel. En niet zelden wellen daarna de tranen weer op omdat het verdriet opnieuw doordringt. En zo laveert het kind, als vanzelf, tussen het verlies -gekenmerkt door verdriet en pijn en donkere gedachten- en het gezonde deel van het leven -het spel, vriendjes, school, waar het zich goed voelt en de gedachten lichter zijn-. Als volwassenen kunnen we daar maar beter heel goed naar kijken. Het werkt namelijk als een tierelier, zo heb ook ik ervaren na de berichten over mijn nierziekte.

In de eerste weken werden mijn gedachten beheerst door alle aspecten van ziek zijn en erfelijkheid, zodra daar maar even ruimte voor was. Fysiek was er vooralsnog geen reden om niet te werken dus ondanks de grote psychische last ging ik ‘gewoon’ weer aan de slag. Eenmaal achter mijn bureau regelend wat er geregeld moest worden en afspraken plannend voor persoonlijke gesprekken, voelde ik dat op deze plek niets was veranderd. Mijn professionele omgeving had geen idee dat de wereld er voor mij anders uitzag. Natuurlijk, mijn directe collega’s had ik ingelicht, maar in mijn werk ontmoet ik vooral mensen met wie ik kortdurend intensief samenwerk en waarin persoonlijke- en privékwesties niet aan de orde komen, en dat was fijn! Daar was ik sterk en voelde het goed. Eenmaal in de auto, op weg naar de volgende afspraak, vloeiden soms de tranen of waren er de donkere gedachten. Vlak voor het volgende gesprek werden de tranen gedroogd en even een aantal keren diep gezucht. Daarna buiten de frisse wind op het gezicht en tenslotte: hop, schouders recht, kin omhoog en weer aan het werk.

Lang heb ik gedacht dat doorgaan met werken en de dagelijkse dingen niet goed was. Dat het het wegdrukken van emoties en gevoelens was en dat is niet waar gebleken. Doorgaan met de dagelijkse dingen gaf juist houvast. Het bracht de ervaring van het normale en het goed voelen terug. Juist in de normale activiteit voelde ik dat het psychisch steeds beter met me ging. In die tijd zei ik weleens; het voelt als een tonnetje waar steeds een druppel verdriet in valt, als het vol zit stromen bij mij de tranen. Het tonnetje liep echter gedurende de weken en maanden daarna steeds minder snel vol en steeds minder pijnlijk weer leeg. Toen ik dat begon te beseffen werd het verdriet wederom een beetje draaglijker.

Sombere gedachten konden me destijds zomaar overvallen. Op momenten dat ik iets leuks deed, zoals een uitje met vriendinnen, kon het besef van ziek zijn en nog zieker worden, de leuke activiteit zomaar overschaduwen. Tot ik op enig moment de gedachte kreeg; “Het mag allemaal zo zijn dat er narigheid in het verschiet ligt maar het gebeurt niet nu.” En daarmee kon ik het rotgevoel wegkaatsen. Ik ontwikkelde zo een schild tegen negatieve gedachten. Alleen al ‘niet nu’ denken is tegenwoordig voldoende om fijne gebeurtenissen of activiteiten niet te laten overschaduwen en daarmee ruimte te kunnen geven aan ontspanning en genieten. Als volwassene kijk ik dan toch jaloers naar het kind, dat dit veel meer van nature kan en doet!

© Ellis Elzenga 2019

Admin - 10:15 @ Cystenieren, Verlies | Een opmerking toevoegen


Documentaires, artikelen en boeken over Verlies van Gezondheid



De documentaire 'Human Nature'

CRISPR maakt al een aantal nieuwe behandelingen voor kanker mogelijk en er zijn klinische onderzoeken aan de gang om er een aantal zeer ernstige ziekten mee te genezen. Maar het opent ook de deur naar het veranderen van de genetica van toekomstige generaties en het maken van een aantal radicale veranderingen in de evolutie van andere organismen. Een veelzijdig, hoopgevend en kritische documentaire; ik vond het vooral hoopgevend!


De documentaire 'MS'

Een onderzoeker en een patiënt cirkelen rond dezelfde vragen over lichaam en geest, oorzaak en gevolg rondom de ziekte Multiple Sclerose (MS). In hoeverre bepaalt de ziekte hun leven?


De documentaire 'Stuk'

Stuk is een vierdelige documentaireserie waarin een aantal mensen wordt gevolgd tijdens de periode die ze doorbrengen in een revalidatiecentrum. De serie legt bloot wat er gebeurt als het noodlot zomaar ineens toeslaat. Een verkeersongeval, een ongelukkige val van de trap of een hersenbloeding; het voltrekt zich binnen één seconde, maar het leven lijkt daarna in weinig meer op hoe het was. Ineens is het lichaam stuk, als was het een apparaat.


De documentaire 'Buiten adem'

Buiten Adem vertelt het verhaal van Sarah Smit (28) en Kim Clement (30), twee jonge vrouwen die lijden aan de ongeneeslijke ziekte Cystic Fibrosis. Hoe ziet het leven eruit voor en na een longtransplantatie en voor welke keuzes staan jonge mensen met taaislijmziekte? 


De documentaire 'Voor het donker wordt'

De zusjes Roos en Lotte Klaver hebben het syndroom van Usher, een genetische aandoening waardoor zij langzaam blind en doof worden. Daarnaast zijn het ook zusjes die gewoon 16 en 18 willen zijn en hartstochtelijk van het leven genieten. De zusjes zijn twee jaar gevolgd voor deze documentaire. 


Artikel in Trouw over Robin Koops, uitvinder + diabetespatiënt = kunstalvleesklier

De Twentse machinebouwer Robin Koops heeft diabetes type 1 en gebruikt sinds een jaar zijn zelfgebouwde kunstalvleesklier. Vorige maand riep het kabinet hem uit tot Nationaal Icoon. 'Mijn kracht is stug doorakkeren'. Een prachtig artikel over doorgaan ondanks tegenwerkingen van de industrie. Een bijzonder mens met bijzondere uitspraken 'De snelste weg is je eigen weg'. Lees dit geweldige artikel hier.


Artikel in VN. Over het belang van melancholie en mijmeren, ook bij verlies van gezondheid door Annemiek Leclaire

Een vrijer, minder gejaagd leven is gebaat bij drie elementen: lust, leegte en melancholie. Dat laatste heb je nodig om verdriet te kunnen verwerken. Fijn is het niet, maar pijn kunnen aanvaarden, is de brug tussen 'minder moeten' en 'meer leven'. Lees dit prachtige en geruststellende artikel hier.


Je bent jong en je krijgt wat van Monique van Loon

Monique van Loon, 31 jaar, schreef een openhartig boek over ziek worden en zijn,  en vooral het weer opkrabbelen na baarmoederhalskanker. Ze vertelt daarin niet alleen over haar ziekteverloop, maar ook over het effect van kanker op haar relaties en manier van leven. Van bloedend op de wc zitten tijdens een feestje van het werk, tot hoe kanker je seksleven verdiept of juist om zeep helpt. Lees het hele interview met Monique hier.



De man die miljoenen levens redde van Herman Broers

Een van mijn favorieten omdat het leest als een schelmenroman, of zoals de recensent van Trouw schrijft; "...met name de hoofdstukken over de periode tijdens en rond de bezetting lezen nu al bijna als een volwaardig scenario. De lezer ziet het helemaal voor zich. Kolff (roepnaam: Pim) pionierde als internist in een ziekenhuisje in de provinciestad Kampen, niet de meest voor de hand liggende plek voor wetenschappelijk onderzoek. Voor zijn kunstnier werden de meest wonderlijke zaken gebruikt: worstenvel, een onderdeel uit het koelsysteem van een oude T-Ford, stukken van een neergeschoten vliegtuig en de motor van een tweedehands naaimachine". Lees de hele recensie hier.


Echte dokters huilen ook van Warner Prevoo

'Echte dokters huilen ook' van Warner Prevoo is het indringende verhaal van een kankerspecialist die zélf longkanker krijgt. Hij vertelt open, eerlijk en met humor over zijn ziekteproces. Het gaat over pijn, doodziek zijn, eenzaamheid, het zoeken naar de juiste woorden, maar bovenal gaat het over de liefde voor het leven. Gewoon doorleven, hoe doe je dat? Warner wordt nu geconfronteerd met de andere kant van kanker. De kant van de paniënt, die ook vader, geliefde, vriend en collega is. Nu hijzelf patiënt is raakt hij gefascineerd door alles wat hij doormaakt als hij geen doktersjas draagt: de emoties en angsten, het fysieke lijden, de eenzaamheid van ziek zijn, de reactie van de buitenwereld, het verblijf in een bed in zijn 'eigen' ziekenhuis, verpleegd worden door collega's. De ziekte verandert zijn blik op kankerpatiënten voorgoed, evenals de vitale nuchtere manier waarop hij met tegenslagen omgaat: er is niets meer te verliezen, dus wat kan je nog gebeuren? In echte dokters huilen ook vertelt Warner Prevoo zijn verhaal aan Karin Overmars.

Zijn kijk op de relatie arts-patiënt is veranderd, zegt hij. 'Wij leren altijd maar zogenaamd empathisch te zijn, maar ons inlevingsvermogen begint en eindigt altijd met: 'ik begrijp het' of 'ik vind het vervelend voor u'. We begrijpen er geen snars van. Dat is geen verwijt, dat is een pure observatie. Het zijn lege zinnetjes. Ik vind dat wij als arts best vaker mogen zeggen: 'Ik zie dat u ziek bent, ik vind het verschrikkelijk voor u, maar ik ben het zelf niet, dus ik weet niet precies waar u het over heeft. Ik doe wel mijn stinkende best u te genezen.' Het hele interview met Warner lees je hier.


Welkom in het Rijk der Zieken van Hanna Bervoets

Hanna Bervoets over 'Welkom in het rijk der zieken'; “Verhalen over ziek zijn fascineren me. Veel fictie -romans, films- over ziekte draait om progressieve aandoeningen zoals dementie, zeldzame spierziektes of agressieve vormen van kanker. Die verhalen kennen een helder verloop; de held wordt ziek, takelt af, vecht voor zijn leven en sterft - of niet. Het zijn krachtige vertellingen over lijden en zingeving, maar, vroeg ik me de afgelopen jaren steeds vaker af, waarom zijn er zo weinig verhalen over chronisch ziek zijn? Over patiënten die niet aan hun aandoening zullen bezwijken maar ook nooit zullen genezen, mensen met klachten die hen hun hele leven zullen blijven plagen. Welk verhaal valt daarover te vertellen?”


Welkom in het rijk der zieken is een roman over ziek zijn en nooit meer beter worden.

 “De afgelopen jaren heb ik talloze mensen met aanhoudende klachten ontmoet. Ze kampen met reuma, de ziekte van Lyme, ME of de gevolgen van zware operaties na ongelukken of kanker. De diagnoses verschillen, de klachten van deze mensen zijn hetzelfde; chronische pijn, chronische vermoeidheid. Ik heb patiënten gesproken die zich afvroegen of hun leven nog wel de moeite waard is, hoe ze verder moeten met de wetenschap dat ze dag en nacht pijn zullen voelen.” Meer over Hanna en haar boek vind je hier.


Beter worden is niet voor watjes van Danielle Pinedo en Bart van Eldert

“Beter worden, het blijkt een rámp. In mijn toch al kleine wereld is het stiller dan ooit. Hele dagen maak ik niets mee. De mensen denken dat niet doodgaan hetzelfde is als doorgaan met leven. Eerder zat mijn moeder klaar met een kopje thee na mijn ziekenhuisbezoek. Nu is het van: "Oh, heb je weer een afspraak?" Nou zij ook. De boekenclub, de museumclub, ergens godbetert hérten kijken met andere überfitte bejaarden. Maar het doet nog steeds zeer, hoor!”


Voorzichtig staan de twee bevriende journalisten weer op. Ging levensgevaarlijk ziek worden nog vanzelf, beter worden blijkt niet voor watjes. Net als veel van de duizenden patiënten die tegenwoordig kanker doorstaan, merken zij hoe ingewikkeld overleven is. Ook blijkt ziekte een positieve kant te hebben. Nu kan alles anders zijn. Thuis, op het werk en in je hoofd. De auteurs laten in deze intieme briefwisseling ontroerend en met humor zien hoe ze de afgelopen jaren hun weg zochten in dit nieuwe extra bestaan. Hoe een zware ziekte je beter kan maken. een brievenboek vol levenskunst. Meer over Danielle en Bart en hun boek lees je hier.